Bố mẹ nói nhiều hay ít sẽ làm tăng khoảng cách chỉ số IQ của trẻ sau 4 năm

Một nghiên cứu của Betty Hart và Todd Risley cho thấy, sự khác biệt về chỉ số IQ của trẻ nằm ở những tương tác hàng ngày với bố mẹ.

Nhóm nghiên cứu đã đi sâu vào các gia đình có hoàn cảnh khác nhau và ghi lại cuộc sống của trẻ từ 9 tháng đến 3 tuổi.

Họ đặc biệt chú ý những cuộc trò chuyện giữa bố mẹ và con cái. Thống kê cho thấy đến năm 4 tuổi, trẻ em từ các gia đình khá giả đã tiếp xúc nhiều hơn 30 triệu từ so với trẻ từ các gia đình kém khá giả hơn.

Quan trọng hơn, trẻ tiếp thu nhiều ngôn ngữ có vùng não hoạt động mạnh hơn đáng kể và các đường dẫn thần kinh phát triển tốt, giống như mạng lưới giao thông đô thị được quy hoạch tốt, với khả năng truyền tải thông tin nhanh hơn và phản ứng nhanh nhẹn hơn.

Nói cách khác, vốn từ vựng mà trẻ nghe được trong những năm đầu đời có liên quan trực tiếp đến mức độ thông minh và chỉ số IQ trong tương lai và khoảng cách này sẽ trở nên rõ ràng trong vòng chưa đầy 4 năm.

Não bộ của trẻ giống như một cây non, cần được nuôi dưỡng bằng nắng và mưa để phát triển tốt hơn, và các dây thần kinh não bộ cần được kết nối rộng và sâu hơn. Nếu không được kích thích ngôn ngữ, các kết nối thần kinh não bộ sẽ thưa thớt, sự phát triển trí tuệ dần chậm lại.

Theo đó, có ba mẹo nhanh chóng, dễ dàng để giúp "cây trí tuệ" của trẻ phát triển cao lớn và vững chắc hơn.

Tăng cường trò chuyện với con hàng ngày

Hãy mô tả một cách tự nhiên những gì bố mẹ hoặc con đang làm.

Khi thay tã, hãy nói "Mông nhỏ sạch sẽ và thơm tho quá. Cảm giác thật thoải mái. Giờ thì con đã sẵn sàng để chơi rồi, phải không nào?"

Khi trẻ chơi với các khối Lego, "Con yêu, con đang xây một tòa nhà cao tầng phải không? Hãy đặt khối xây dựng màu đỏ này vào đây, tòa nhà sẽ vững chắc hơn. Con có thể thêm một khối xanh nữa để tạo ra một sân thượng thật đẹp!"

Khi trẻ đang tô màu, hãy khuyến khích bằng cách nói "Ôi, màu vàng và màu xanh lá cây kết hợp thật tuyệt vời! Con có thể thử thêm chút màu cam để bức tranh thêm sống động không?"

Khi trẻ tập trung vào những gì mình đang làm, mọi từ ngữ và khái niệm sẽ tự nhiên được não tiếp thu và nội tâm hóa thành những thứ của riêng , giống như mưa xuân thấm vào đất.

Mỗi câu nói của bố mẹ là một nhịp cầu kết nối giữa hai thế hệ, giúp trẻ mở rộng vốn từ. Những khoảnh khắc này trở thành bài học quý giá, giúp trẻ xây dựng nền tảng vững chắc cho tương lai.

Tăng cường trò chuyện với con hàng ngày.

Chơi trò chơi "Con hỏi, mẹ trả lời"

Khi trẻ nói được những câu ngắn, bố mẹ tiếp tục hướng dẫn nói những câu dài hơn. Đây là cách nhanh và tự nhiên nhất để cải thiện kỹ năng ngôn ngữ.

Ví dụ, khi trẻ chỉ ra ngoài cửa sổ và nói "Chim", mẹ có thể trả lời "Đúng rồi, đó là một con chim sẻ nhỏ. Nó đang tìm côn trùng để ăn." Bằng cách mở rộng câu trả lời, mẹ giúp trẻ hiểu rõ hơn về thế giới xung quanh, khuyến khích phát triển vốn từ và cấu trúc câu.

Phương pháp này đặc biệt hiệu quả với những trẻ có tính cách nhạy cảm, thường cảm thấy không thoải mái nếu bị sửa lỗi trực tiếp. Nhưng khi được thực hiện một cách tự nhiên, trẻ sẽ dễ tiếp thu hơn. Mỗi câu nói của bố mẹ như một nhịp cầu, kết nối những từ ngữ và khái niệm, giúp trẻ tự tin hơn trong việc diễn đạt ý tưởng.

Mặc dù đây là một trò chơi nhỏ, nhưng có thể dạy trẻ cách sắp xếp các từ rời rạc thành những ý tưởng hoàn chỉnh. Khi trẻ bắt đầu tạo ra những câu dài hơn, sẽ học cách diễn đạt cảm xúc và suy nghĩ một cách mạch lạc.

Khi trẻ đến trường và trò chuyện với bạn bè, khả năng tổ chức ngôn ngữ tiếp tục được cải thiện, làm phong phú thêm vốn từ và kỹ năng giao tiếp.

Khi trẻ nói được những câu ngắn, bố mẹ tiếp tục hướng dẫn nói những câu dài hơn.

Đọc thêm sách

Theo nghiên cứu, ngay cả bố mẹ giỏi cũng có vốn từ vựng hạn chế, nhưng những cuốn sách hay có thể đưa trẻ đến những thế giới mà chúng ta không với tới. 

Đặc biệt đối với đứa trẻ nhạy cảm, sách chính là nơi trú ẩn an toàn. Trong những trang sách, trẻ tìm thấy niềm vui mà, hiểu biết từ những nhân vật. Những câu chuyện phong phú mở ra cho trẻ nhiều góc nhìn khác nhau về cuộc sống, hình thành tư duy tốt.

Với cuộc sống thực, một số trẻ nhút nhát, nhưng trong thế giới sách, trẻ có thể trở thành nhà thám hiểm, một anh hùng hay chuyên gia xã hội. Những nhân vật dũng cảm trong sách có thể truyền cảm hứng, khuyến khích trẻ vượt qua nỗi sợ hãi và khám phá bản thân. Khi trẻ bước vào những cuộc phiêu lưu, học hỏi cách đối mặt với thử thách và phát triển khả năng giải quyết vấn đề.

Tương tác hàng ngày giúp trẻ phát triển tốt hơn.

Hơn nữa, việc đọc sách còn giúp trẻ phát triển kỹ năng ngôn ngữ, tiếp thu từ mới, cấu trúc câu và cách diễn đạt một cách tự nhiên, từ đó làm phong phú thêm vốn từ vựng.

Qua mỗi trang sách, giúp trẻ sẵn sàng tham gia vào thế giới thực với nhiều mối quan hệ và cơ hội mới. Vì vậy, sách thực sự là một người bạn đồng hành quý giá trong hành trình trưởng thành của trẻ.