"Đại gia" muốn rót 8,5 tỷ USD gỡ nút giao thông Hàng Xanh tại TP HCM có tiềm lực thế nào?

Công ty cổ phần Đầu tư hạ tầng kỹ thuật TP HCM (CII) vừa đề xuất ý tưởng phát triển đô thị theo định hướng giao thông công cộng (TOD) tại khu vực Hàng Xanh. Ý tưởng này xuất phát từ việc CII được Chủ tịch UBND TP HCM Phan Văn Mãi giao nghiên cứu từ phiên họp ngày 8/2/2025.

Theo CII, dự án TOD Hàng Xanh có tổng diện tích nghiên cứu khoảng 51,4 ha. Đây là khu vực sẽ có tuyến metro số 3A và metro số 5 cùng một số tuyến giao thông công cộng khác. Tổng mức đầu tư sơ bộ dự kiến khoảng 216.000 tỷ đồng, tức hơn 8,5 tỷ USD.

Dự án có 5 mục tiêu chính. Thứ nhất là chỉnh trang đô thị, tái định cư tại chỗ cho người dân bị ảnh hưởng, nâng cấp hạ tầng và cải thiện chất lượng sống. Thứ hai là giải quyết tịnh trạng ùn tắc giao thông trong khu vực. Thứ ba là ứng dụng giao thông xanh và giao thông số nhằm tối ưu việc di chuyển và giảm thiểu tác động môi trường, triển khai phương tiện không người lái, tạo môi trường sống hiện đại... Thứ tư là xây dựng các công trình điểm nhấn, chung cư cao tầng, mảng xanh và các công trình công cộng nhằm tăng tính thẩm mỹ và tiện ích đô thị. Cuối cùng là phát triển không gian dô thị ngầm, khai thác tiềm năng phát triển để tạo lập trung tâm vận chuyển công cộng, đồng thời kết nối giao thông công cộng và phát triển các khu vực văn hóa, thể thao...

Phối cảnh sơ bộ một phần dự án TOD Hàng Xanh (Bình Thạnh, TP HCM) - Ảnh: CII

Trước khi được giao và đề xuất ý tưởng về dự án TOD Hàng Xanh với tổng mức đầu tư sơ bộ dự kiến lên tới hơn 8,5 tỷ USD, Công ty cổ phần Đầu tư hạ tầng kỹ thuật TP HCM là một trong những “đại gia” nổi bật khu vực phía Nam trong lĩnh vực cơ sở hạ tầng.

Hiện CII có đầu tư và khai thác quyền thu phí (BOT) ở nhiều tuyến đường lớn như Xa lộ Hà Nội (TPHCM), Trung Lương - Mỹ Thuận, cầu Cổ Chiên, mở rộng Quốc lộ 1 đoạn qua TP Phan Rang - Tháp Chàm, cầu Rạch Miễu - Quốc lộ 60, dự án đầu tư nâng cấp mở rộng đường ĐT 741... Các dự án BOT đem về cho CII 7 tỷ đồng doanh thu mỗi ngày.

Báo cáo tài chính mới công bố cho thấy năm 2024, đại gia hạ tầng này ghi nhận doanh thu thuần đạt 3.041 tỷ đồng, giảm nhẹ 1,5% so với năm 2023. Nguyên nhân chủ yếu là mảng bất động sản – một trong hai mảng chủ lực của công ty, không ngừng suy thoái. Trong năm 2024, doanh thu bất động sản chỉ còn 322 tỷ đồng, giảm tới 72% so với năm trước.

Mảng thu phí giao thông có giá vốn rất thấp, nên dù doanh thu suy giảm, lãi gộp năm 2024 vẫn tăng 45%, đạt 1.682 tỷ đồng, tương đương biên lãi gộp 55,3%, tăng mạnh so với mức 37,3% của năm trước. Trong năm, CII cũng có thêm 1.136 tỷ đồng từ hoạt động tài chính.

Sau khi trừ các khoản chi phí, CII ghi nhận lợi nhuận sau thuế ghi nhận 639 tỷ, gấp 1,7 lần cùng kỳ. Tuy nhiên, nếu so với kế hoạch năm khá tham vọng: doanh thu thuần 4.194 tỷ đồng, lãi sau thuế thuộc về công ty mẹ 430 tỷ đồng, công ty mới chỉ hoàn thành 72% mục tiêu doanh thu và 64% mục tiêu lãi sau thuế thuộc về công ty mẹ.

Tại thời điểm 31/12/2024, tổng tài sản của CII đạt 36.697 tỷ đồng, tăng 1,5% so với đầu năm. Trong đó, tài sản chủ yếu tài sản cố định ghi nhận 16.263 tỷ đồng, chiếm 48,3% tổng tài sản. Doanh nghiệp nắm giữ khoảng 2.174 tỷ đồng tiền, tiền gửi ngân hàng. Ngoài ra, CII có 151 tỷ đầu tư vào trái phiếu.

Bên kia bảng cân đối kế toán, dư nợ vay của CII đạt mức 20.340 tỷ đồng (chủ yếu là vay dài hạn 15.629 tỷ đồng), tăng 8% so với đầu năm. Nếu cộng thêm 2.826 tỷ đồng trái phiếu chuyển đổi, tổng số nợ vay mượn của công ty đã vượt quá 23.000 tỷ đồng, lập kỷ lục mới. Vietcombank đang là chủ nợ lớn nhất với khoản vay dài hạn 8.618 tỷ tại ngày 31/12/2024. Thực tế cho thấy, kể từ năm 2019 tới nay, nợ vay của CII đã tăng gần như liên tục qua các năm, từ 13.851 tỷ đồng lên 23.166 tỷ đồng.

Việc gia tăng vay mượn đã góp phần đẩy quy mô tổng nợ phải trả của CII lên mức 27.550 tỷ đồng, tăng 11% so với đầu năm. Con số này cao gấp 3 lần vốn chủ sở hữu, đồng nghĩa với việc 75% tổng tài sản của CII được hình thành từ nợ.