Trần Lưu Hậu trưởng thành từ khóa kháng chiến

Trong lịch sử Mỹ thuật Việt Nam có một khóa đào tạo đặc biệt được tổ chức ở chiến khu Việt Bắc, hoạt động từ cuối năm 1949 tới đầu năm 1954. Theo Nghị định số 605/NĐ ngày 28/12/1950 của Bộ Quốc gia Giáo dục được ký bởi Bộ trưởng Nguyễn Văn Huyên, trường có tên hành chính là Trường Mỹ thuật Trung cấp, đào tạo Khóa Kháng chiến và thường được gọi là Trường Mỹ thuật Kháng chiến.

Trường Mỹ thuật Kháng chiến năm đầu tiên có tổng cộng hai đợt tuyển sinh. Đợt 1 vào tháng 1 năm 1950 tại Thái Nguyên có 12 người trúng tuyển gồm Đào Đức, Lê Huy Hòa, Trọng Kiệm, Ngô Mạnh Lân, Mai Long, Lê Nguyên Lợi, Trần Đông Lương, Lưu Công Nhân, Dư Tá, Trịnh Thiệp, Kim Vinh và Thế Vỵ. Sau đó vào tháng 8 năm 1950, trường tập trung học sinh chuyển sang xã Nghĩa Quân, Đoan Hùng, Phú Thọ và tổ chức tuyển lấy thêm thực tế 9 người là Vi Văn Bích (Ngọc Linh), Ngô Minh Cầu, Thu Dung, Ngô Tôn Đệ, Đặng Đức, Trần Lưu Hậu, Lê Lam, Thục Phi và Trịnh Phòng. Riêng Linh Chi (Nguyễn Tài Lương) được đặc cách vào học từ niên khóa 1951 - 1952 vì đã là họa sỹ có tranh triển lãm ở Hà Nội trước cách mạng. Trong số 22 học trò của Khóa Kháng chiến do Tô Ngọc Vân làm hiệu trưởng, có một bộ tứ thường được nhắc tới là “Nhân - Hòa - Hậu - Kiệm”, bao gồm họa sỹ Lưu Công Nhân (1929 - 2007), Lê Huy Hòa (1932 - 1997), Trần Lưu Hậu (1928 - 2020) và Nguyễn Trọng Kiệm (1934 - 1991).

Trần Lưu Hậu trưởng thành từ khóa kháng chiến - 1

Trần Lưu Hậu (Việt Nam, 1928-2020) nở hoa 1987 ký tên và ghi ngày hậu 87 (phía dưới bên phải) bột màu trên giấy 51 x 66,5 cm (20 1/8 x 26 1/4 in) Chú thích cuối trang Nguồn gốc Được cha của chủ sở hữu hiện tại mua lại trực tiếp từ nghệ sĩ Từ đó trong gia đình theo dòng dõi Bộ sưu tập tư nhân, Hàn Quốc. Tiếp nguồn: Nhà đấu giá Bomhams 2024.

Trần Lưu Hậu trưởng thành từ khóa kháng chiến - 2

Trần Lưu Hậu (Việt Nam, 1928-2020) Phố 1991 ký tên và ghi ngày hậu 91 (phía dưới bên phải) bột màu trên giấy 51 x 73 cm (20 1/8 x 28 3/4 in) Chú thích cuối trang Nguồn gốc Được cha của chủ sở hữu hiện tại mua lại trực tiếp từ nghệ sĩ Từ đó trong gia đình theo dòng dõi Bộ sưu tập tư nhân, Hàn Quốc. Nhà đấu giá Bonhams.

Trần Lưu Hậu trưởng thành từ khóa kháng chiến - 3

Trần Lưu Hậu (Việt Nam, 1928-2020) Phố 1991 ký tên và ghi ngày hậu 91 (phía dưới bên phải) bột màu trên giấy 51 x 66,5 cm (20 1/8 x 26 1/8 in) Chú thích cuối trang Nguồn gốc Được cha của chủ sở hữu hiện tại mua lại trực tiếp từ nghệ sĩ Từ đó trong gia đình theo dòng dõi Bộ sưu tập tư nhân, Hàn Quốc Nguồn tiếp: Nhà đấu giá Bonhams.

Trần Lưu Hậu (1928 - 2020) Hội hoạ hiện đại của Việt Nam đón nhận Trần Lưu Hậu như một luồng gió mới triệt để xóa bỏ định kiến về tính bảo thủ của thế hệ ông và cho tới nay tên tuổi ông vẫn để lại nhiều ảnh hưởng. Sau khi tốt nghiệp Khóa Kháng chiến, ông hoàn thành khóa học tại Học viện Mỹ thuật Surikov, ngành trang trí sân khấu tại Moskva từ năm 1955 tới năm 1962 và về nước giảng dạy tại Trường Đại học Mỹ thuật Hà Nội từ năm 1962 tới năm 1989.

Trần Lưu Hậu từng giữ chức Chủ tịch Hội đồng Nghệ thuật Hội Mỹ thuật Việt Nam (1989 - 1994) và vinh dự nhận Giải thưởng Nhà nước về Văn học Nghệ thuật năm 2001. Trong lĩnh vực hội họa, họa sỹ Trần Lưu Hậu là người vẽ nhiều thể loại nhưng tìm được một lối đi đặc tính chủ quan cá nhân từ cuối những năm 1980, trước đó ông thường vẽ về đề tài kháng chiến, phong cảnh thiên nhiên, nông thôn, phố phường Hà Nội và tĩnh vật,...

Từ cuối những năm 1980 trở đi, ông vẽ bằng bảng màu nguyên bản với những nét bút dài, phóng khoáng đầy xung lực, đi từ hiện thực sang biểu hiện và cuối đời thiên về trừu tượng. Tuổi càng lớn ông càng vẽ sung mãn và luôn đề cao sự tự do trong tư tưởng, tư duy, điều kiện sáng tác, không lệ thuộc vào bất cứ thứ gì. Trần Lưu Hậu tái hiện những đề tài cơ bản như phong cảnh, biển, cây, hoa, thiếu nữ khoả thân,... với một tư duy giản lược hình khối nhưng ấn tượng mạnh, khóa người xem vào một không gian giàu cảm xúc. Ông là người yêu vẽ và vẽ tới hơi thở cuối cùng theo đúng nghĩa đen.

Ở giai đoạn cuối đời, khi phải ngồi xe lăn ông vẫn vẽ. Tay yếu không còn cầm được bút, ông nhờ con cháu trải toan trên sàn, đổ màu lên và vẽ bằng xe lăn, một cách nghiêm túc với thái độ chú tâm tuyệt đối. Cũng chính bởi vậy, tên tuổi ông tới nay vẫn mang sức ảnh hưởng lớn tới thế hệ họa sĩ kế cận. Các tác phẩm tiêu biểu của ông góp mặt trong bộ sưu tập của Bảo tàng Mỹ thuật Việt Nam và nhiều bộ sưu tập tư nhân lớn nhỏ trong và ngoài nước.

Lê Quang

Tin liên quan

Tin mới nhất

Natalie Portman: Đóa bạch trà tinh khôi giữa Hollywood hào nhoáng

Natalie Portman: Đóa bạch trà tinh khôi giữa Hollywood hào nhoáng

Natalie Portman - tên tuổi của cô vốn đã được giới điện ảnh đánh giá cao với sự nghiệp rực  rỡ. Không chỉ được tán dương bởi vẻ ngoài xinh đẹp, mỹ nhân sinh năm 1981 còn sở hữu trí tuệ uyên bác khi tốt nghiệp Đại học Harvard và có chỉ số IQ 140; cô được gọi là "nàng thơ kiêu hãnh nhất Hollywood".

Điện ảnh góp phần gìn giữ ký ức và truyền thống cách mạng

Điện ảnh góp phần gìn giữ ký ức và truyền thống cách mạng

Từ ngày 21 đến 28/7/2026, Tuần phim kỷ niệm 79 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ sẽ diễn ra trên phạm vi cả nước với nhiều tác phẩm điện ảnh tiêu biểu về đề tài cách mạng, góp phần tri ân những người có công và lan tỏa truyền thống yêu nước đến các thế hệ hôm nay. 

"Tiếng chuông 468" - ca khúc tri ân từ đỉnh núi Vị Xuyên

Giữa đại ngàn Vị Xuyên, mỗi khi tiếng chuông từ Đài hương 468 ngân lên, không chỉ núi rừng lắng lại mà trong lòng mỗi người dâng lên niềm xúc động và lòng biết ơn đối với những người lính đã ngã xuống vì từng tấc đất thiêng liêng của Tổ quốc. Từ những cảm xúc mãnh liệt sau chuyến công tác, dự lễ dâng hương tưởng niệm các Anh hùng liệt sĩ tại mặt trận Vị Xuyên, nhà báo, nh