Lần đầu tiên chứng kiến quá trình siêu hố đen "nuốt chửng vạn vật"

Các nhà thiên văn học lần đầu chứng kiến hiện tượng trung tâm của một thiên hà khác tăng độ sáng đột ngột, là dấu hiệu siêu hố đen của thiên hà này nuốt chửng vật chất xung quanh.

Lần đầu tiên chứng kiến quá trình siêu hố đen "nuốt chửng vạn vật" - 1

Hình ảnh siêu hố đen "nuốt chửng vạn vật", tạo thành một đĩa xoay chất khuếch tán và khiến thiên hà SDSS1335+0728 phát sáng.

Theo SCMP, thông tin do các nhà nghiên cứu đến từ Đài thiên văn Nam Âu ở Đức công bố vào ngày 18/6.

Một thiên hà cách Trái đất 300 triệu năm ánh sáng, thuộc chòm sao Xử Nữ hầu như không có động tĩnh gì cho đến cuối năm 2019, khi các nhà thiên văn phát hiện thiên hà đột nhiên phát sáng hơn bao giờ hết.

Đó là lúc mà các nhà thiên văn nhận thấy siêu hố đen nằm ở trung tâm của thiên hà này thức giấc. Hôm 18/6, siêu hố đen có dấu hiệu nuốt chửng vật chất xung quanh, tạo ra nhiều loại tia khác nhau. Đây là lần đầu tiên quá trình này được các nhà thiên văn nhìn thấy khi nó đang diễn ra.

"Chưa từng có ai quan sát được cảnh tượng này trước đây", Paula Sanchez Saez, nhà thiên văn học của Đài quan sát Nam Âu, tác giả nghiên cứu mới, cho biết.

"Cách giải thích hợp lý nhất là một siêu hố đen đang nuốt chửng vật chất theo thời gian thực", đồng tác giả nghiên cứu, Lorena Hernandez Garcia, nói.

Hầu hết các thiên hà, bao gồm Dải Ngân hà của nhân loại, đều có một siêu hố đen ở trung tâm. Những "quái vật vũ trụ" này theo định nghĩa là vô hình, ngay cả ánh sáng cũng không thể thoát khỏi sức hút của chúng.

Cách duy nhất để quan sát hố đen là khi chúng xé toạc một thứ gì đó khổng lồ. Hiện tượng này phát ra ánh sáng và các chùm tia khác nhau.

"Hầu hết các siêu hố đen quái vật như vậy đều ngủ say", đồng tác giả nghiên cứu, Claudio Ricci giải thích.

Nhưng đối với thiên hà SDSS1335+0728, cách Trái đất 300 triệu năm ánh sáng,  "chúng tôi quan sát sự thức giấc của hố đen khổng lồ. Nó đột nhiên bắt đầu hấp thụ vật chất trong môi trường xung quanh và trở nên rất sáng", nhà vật lý thiên văn nói thêm.

Các quan sát ban đầu cho thấy hố đen này có khối lượng lớn hơn Mặt trời 1,5 triệu lần, đủ để được phân loại là hố đen siêu lớn.

Môi trường xung quanh hố đen siêu lớn có thể vô cùng hỗn loạn khi nó xé toạc các ngôi sao và nuốt chửng bất kỳ vật chất nào với lực hấp dẫn của nó.  

Nhóm các nhà thiên văn học quốc tế đang phân tích dữ liệu từ một số kính viễn vọng nhằm xác định hoạt động của hố đen chỉ là tạm thời do đang hấp thụ một ngôi sao hay liệu nó sẽ còn tiếp tục hoạt động trong một thời gian dài.

"Đây là điều cũng có thể xảy ra với hố đen nằm ở trung tâm Dải Ngân hà của chúng ta", nhà nghiên cứu Hernandez Garcia cho biết. Nhưng may mắn thay, hố đen của Dải Ngân hà hiện vẫn đang ngủ say.

Hoàng Anh - SCMP

Tin liên quan

Tin mới nhất

Từ một chú cá chép nhỏ đến giấc mơ vượt Vũ Môn

Từ một chú cá chép nhỏ đến giấc mơ vượt Vũ Môn

LTS: Lấy cảm hứng từ hình tượng cá chép vượt Vũ Môn trong văn hóa dân gian Việt Nam, "Cuộc phiêu du của Chép Hồng" của tác giả Phạm Hồng Điệp kể về hành trình khám phá thế giới của một chú cá nhỏ, qua đó gửi gắm những thông điệp về lòng can đảm, tinh thần đoàn kết và ý thức bảo vệ thiên nhiên. Cuộc phiêu du của Chép Hồng vừa đạt vị trí thứ 2 trên bảng xếp hạng sách mới ná

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: “Cội gốc muôn đời vẫn là vun bồi sự học, nuôi dưỡng tài năng”

Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm: “Cội gốc muôn đời vẫn là vun bồi sự học, nuôi dưỡng tài năng”

Tối 13/11, tại Hà Nội, Lễ kỷ niệm cấp quốc gia 950 năm Quốc Tử Giám - Quốc học Việt Nam (1076–2026) được tổ chức nhằm tôn vinh truyền thống hiếu học, trọng đạo và trọng dụng hiền tài của dân tộc. Phát biểu tại buổi lễ, Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm nhấn mạnh ý nghĩa trường tồn của di sản Quốc Tử Giám, đồng thời đề ra ba nhiệm vụ trọng tâm nhằm tiếp nối truyền

Khi trí tuệ nhân tạo gặp gỡ văn hóa và giáo dục: Làm sao để người học không mất khả năng tư duy?

Khi trí tuệ nhân tạo gặp gỡ văn hóa và giáo dục: Làm sao để người học không mất khả năng tư duy?

Không cần tự đọc vẫn có thể nắm bắt nội dung một cuốn sách, không cần tự vẽ vẫn có hình ảnh, không cần tự tìm lời giải vẫn có thể hoàn thành bài tập… Khi trí tuệ nhân tạo ngày càng có khả năng thực hiện thay những công việc ấy, liệu con người có đang bỏ qua chính quá trình học hỏi giúp hình thành tri thức và rèn luyện tư duy?