Lần đầu tiên chứng kiến quá trình siêu hố đen "nuốt chửng vạn vật"

Các nhà thiên văn học lần đầu chứng kiến hiện tượng trung tâm của một thiên hà khác tăng độ sáng đột ngột, là dấu hiệu siêu hố đen của thiên hà này nuốt chửng vật chất xung quanh.

Lần đầu tiên chứng kiến quá trình siêu hố đen "nuốt chửng vạn vật" - 1

Hình ảnh siêu hố đen "nuốt chửng vạn vật", tạo thành một đĩa xoay chất khuếch tán và khiến thiên hà SDSS1335+0728 phát sáng.

Theo SCMP, thông tin do các nhà nghiên cứu đến từ Đài thiên văn Nam Âu ở Đức công bố vào ngày 18/6.

Một thiên hà cách Trái đất 300 triệu năm ánh sáng, thuộc chòm sao Xử Nữ hầu như không có động tĩnh gì cho đến cuối năm 2019, khi các nhà thiên văn phát hiện thiên hà đột nhiên phát sáng hơn bao giờ hết.

Đó là lúc mà các nhà thiên văn nhận thấy siêu hố đen nằm ở trung tâm của thiên hà này thức giấc. Hôm 18/6, siêu hố đen có dấu hiệu nuốt chửng vật chất xung quanh, tạo ra nhiều loại tia khác nhau. Đây là lần đầu tiên quá trình này được các nhà thiên văn nhìn thấy khi nó đang diễn ra.

"Chưa từng có ai quan sát được cảnh tượng này trước đây", Paula Sanchez Saez, nhà thiên văn học của Đài quan sát Nam Âu, tác giả nghiên cứu mới, cho biết.

"Cách giải thích hợp lý nhất là một siêu hố đen đang nuốt chửng vật chất theo thời gian thực", đồng tác giả nghiên cứu, Lorena Hernandez Garcia, nói.

Hầu hết các thiên hà, bao gồm Dải Ngân hà của nhân loại, đều có một siêu hố đen ở trung tâm. Những "quái vật vũ trụ" này theo định nghĩa là vô hình, ngay cả ánh sáng cũng không thể thoát khỏi sức hút của chúng.

Cách duy nhất để quan sát hố đen là khi chúng xé toạc một thứ gì đó khổng lồ. Hiện tượng này phát ra ánh sáng và các chùm tia khác nhau.

"Hầu hết các siêu hố đen quái vật như vậy đều ngủ say", đồng tác giả nghiên cứu, Claudio Ricci giải thích.

Nhưng đối với thiên hà SDSS1335+0728, cách Trái đất 300 triệu năm ánh sáng,  "chúng tôi quan sát sự thức giấc của hố đen khổng lồ. Nó đột nhiên bắt đầu hấp thụ vật chất trong môi trường xung quanh và trở nên rất sáng", nhà vật lý thiên văn nói thêm.

Các quan sát ban đầu cho thấy hố đen này có khối lượng lớn hơn Mặt trời 1,5 triệu lần, đủ để được phân loại là hố đen siêu lớn.

Môi trường xung quanh hố đen siêu lớn có thể vô cùng hỗn loạn khi nó xé toạc các ngôi sao và nuốt chửng bất kỳ vật chất nào với lực hấp dẫn của nó.  

Nhóm các nhà thiên văn học quốc tế đang phân tích dữ liệu từ một số kính viễn vọng nhằm xác định hoạt động của hố đen chỉ là tạm thời do đang hấp thụ một ngôi sao hay liệu nó sẽ còn tiếp tục hoạt động trong một thời gian dài.

"Đây là điều cũng có thể xảy ra với hố đen nằm ở trung tâm Dải Ngân hà của chúng ta", nhà nghiên cứu Hernandez Garcia cho biết. Nhưng may mắn thay, hố đen của Dải Ngân hà hiện vẫn đang ngủ say.

Hoàng Anh - SCMP

Tin liên quan

Tin mới nhất

Đề xuất tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với việc tôn vinh hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam trong thời kỳ mới

Đề xuất tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam gắn với việc tôn vinh hệ giá trị văn hóa và chuẩn mực con người Việt Nam trong thời kỳ mới

Thảo luận tại tổ về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về phát triển văn hoá Việt Nam. Tại tổ 8, các đại biểu Quốc hội tỉnh Bắc Ninh và Cà Mau đã tập trung phân tích, đóng góp nhiều ý kiến nhằm hoàn thiện khung khổ pháp lý, tạo bước đột phá để văn hóa thực sự trở thành nền tảng tinh thần, động lực phát triển kinh tế - xã hội. Đại biểu Quốc hội Trần Thị Hoa Ry đề xuất

Định vị sách trong không gian của công nghiệp văn hóa

Định vị sách trong không gian của công nghiệp văn hóa

Trong khuôn khổ Hội sách và Văn hóa đọc thành phố Hà Nội, tọa đàm “Sách và Công nghiệp Văn hóa” đã mở ra không gian trao đổi về vai trò của sách và ngành xuất bản trong sự phát triển của văn hóa và công nghiệp văn hóa hiện nay. Đồng thời, đặt ra những câu hỏi thiết thực về vị trí của sách trong hệ sinh thái sáng tạo, cũng như khả năng kết nối xuất bản với các lĩnh vực văn hóa

Hội sách và Văn hoá đọc thành phố Hà Nội 2026

Hội sách và Văn hoá đọc thành phố Hà Nội 2026

Hưởng ứng Ngày Sách và Văn hóa đọc Việt Nam lần thứ 5, từ ngày 21/4 đến 27/4/2026, UBND phường Cửa Nam, Phố Sách Hà Nội phối hợp cùng 14 đơn vị xuất bản, phát hành tổ chức “Hội sách và Văn hóa đọc TP Hà Nội 2026” tại Phố Sách Hà Nội (phố 19/12, phường Cửa Nam, thành phố Hà Nội).

Trần Huy Oánh: Hội họa như một hình thức giữ gìn con người

Trần Huy Oánh: Hội họa như một hình thức giữ gìn con người

Trong mỹ thuật Việt Nam hiện đại, có những họa sĩ được ghi dấu bằng những tuyên ngôn mạnh mẽ, những cách tân hình thức gây tranh luận hoặc những dấu mốc ồn ào của đời sống nghệ thuật. Nhưng cũng có những họa sĩ đi một con đường khác: lặng lẽ, bền bỉ, không tìm cách tạo hiện tượng, chỉ kiên trì làm nghề đến tận cùng. PGS, họa sĩ Trần Huy Oánh là một trường hợp như vậy.