Hành trình thấu cảm thiên nhiên qua những thước phim chân thực đến trần trụi

Ngày 21/9, Viện Goethe phối hợp với Trung tâm Bảo tồn Thiên nhiên và Phát triển (CCD) và Trung tâm Bảo tồn động vật hoang dã nước Việt (FOUR PAWS Việt) tổ chức họp báo và sự kiện công chiếu hai bộ phim tài liệu “Bình Yên, về nào!” và “Hành trình tới Xuân Liên” về chủ đề bảo tồn đa dạng sinh học và phúc lợi động vật trong khuôn khổ dự án “Sản xuất phim tài liệu Sinh thái” năm 2021-2022.

Tham gia sự kiện có đại diện đến từ CCD và FOUR PAWS Việt, các nhà làm phim của NOMADS và FOURDOZEN

Dự án do Viện Goethe khởi xướng nhằm thúc đẩy sự hợp tác giữa các tổ chức xã hội tại Việt Nam và các nhà làm phim tài liệu để kể những câu chuyện về phát triển bền vững thông qua các thước phim tài liệu.

Các nhà làm phim được khuyến khích sử dụng những kiến ​​thức, kỹ năng tốt nhất của mình và tận dụng những tài liệu do các tổ chức xã hội cung cấp để tạo ra những tác phẩm góp phần thúc đẩy xã hội thực hiện các mục tiêu bền vững toàn cầu.

Nỗ lực "chữa lành" thiên nhiên 

“Bình Yên, về nào!” do NOMADS sản xuất, tái hiện sinh động cuộc sống của những cá thể gấu và người chăm sóc gấu tại Cơ sở bảo tồn gấu Ninh Bình (thuộc tổ chức Four Paws Việt). Đó là những thước phim phản ánh chân thực nỗi đau của những chú gấu từng là nạn nhân của nạn nuôi nhốt gấu lấy mật, hành trình phục hồi của chúng tại cơ sở bảo tồn và tâm tư của những người chăm sóc chúng.

Nhà làm phim của NOMADS thông qua những hình ảnh mang tính gợi mở và nhiều cảm xúc mong muốn khơi gợi cho người xem sự đồng cảm với động vật và thế giới tự nhiên.

“…Vào một buổi chiều trời sắp đón bão, tôi được báo tin xe sẽ chở 2 chú gấu con vừa được giải cứu về tới trung tâm, chúng tôi ngay lập tức ra đón đợi. Hai chú gấu con được nhóm cứu hộ chở về sau một cuộc buôn bán bất thành.

Emily - người chăm sóc trực tiếp gấu vừa nhấc những chú gấu ra khỏi lồng thì ngay lập tức hai chú bé mút bàn tay của Emily như bú mẹ của mình. Khoảnh khắc ấy vô cùng ấn tượng với tôi, tôi vừa cảm thấy sự mất mát một gia đình gấu vừa mới xảy ra ngay đây, lại vừa thấy một tình cảm của con người như điều bù đắp…”, Nguyễn Hoàng Việt - đạo diễn của NOMADS nhớ lại.

Nguyễn Hoàng Việt - đạo diễn của NOMADS (ngoài cùng bên trái) 

“Trong “Bình Yên, về nào!”, chúng tôi lựa chọn cách kể chuyện giản dị và sử dụng những hình ảnh mang tính gợi mở để đưa người xem tới Cơ sở Bảo tồn Gấu Ninh Bình, đi theo bước chân của những con người vẫn hàng ngày với hành trình tìm bình yên cho những cá thể gấu bị nuôi nhốt trái phép ở Việt Nam.

Họ là những con người bình thường, chỉ đơn giản tận tâm với công việc của mình: chăm sóc gấu. Những chú gấu đã sống gần như cả đời trong lồng sắt giờ đây lần đầu trong cuộc đời được đặt chân lên một thảm cỏ”, Nguyễn Lam Hà - nhà sản xuất của NOMADS chia sẻ.

Ở một không gian khác, “Hành trình tới Xuân Liên” do các nhà làm phim của FOURDOZEN sản xuất sẽ “khiến cho khán giả quên đi cảm thức về thời gian”. 

“…Dù chúng tôi đã chuẩn bị kỹ lưỡng cho lần "thám hiểm" này, đã đi ủng cao đến đầu gối, vậy mà bằng cách kỳ lạ nào đó, lũ vắt rừng vẫn có thể chui vào bên trong hút máu. Băng qua những con suối sâu, những đoạn trơn trượt hiểm trở đều là những trải nghiệm mới mẻ với chính chúng tôi. Ngay cả khi không ở trên rừng mà được ở trạm kiểm lâm, chúng tôi vẫn cảm nhận được điều kiện sinh hoạt thiếu thốn của những người canh rừng…”, Linh Chi - nhà sản xuất phim của FOURDOZEN bồi hồi nhớ lại.

Bộ phim thể hiện giá trị thiên nhiên và dõi theo những nỗ lực hài hòa giữa bảo tồn và phát triển, kết nối con người với thiên nhiên ở Xuân Liên, huyện Thường Xuân, tỉnh Thanh Hóa, nơi có giá trị đa dạng sinh học cao và có ý nghĩa quan trọng với cuộc sống và bản sắc văn hóa của cộng đồng dân tộc Thái phía Tây tỉnh Thanh Hóa.

Gợi mở những góc nhìn mới

Trong năm đầu tiên 2021-2022, CCD và FOUR PAWS Việt hoạt động trong lĩnh vực bảo tồn đa dạng sinh học và phúc lợi động vật hợp tác với các nhà làm phim tài liệu để sản xuất các phim tài liệu nhằm tiếp cận rộng rãi hơn tới công chúng. Viện Goethe hỗ trợ sự hợp tác này về mặt tài chính và kỹ thuật.

Lần đầu tiên có cơ hội hợp tác với các nhà làm phim trẻ độc lập, chị Ngô Mai Hương - Giám đốc FOUR PAWS Việt chia sẻ, góc nhìn của NOMADS đã khiến chị ngạc nhiên vì “chất thơ” mà các bạn tìm thấy trong công việc thường được coi là khắc nghiệt - công việc cứu hộ động vật hoang dã. Hành trình của những cá thể gấu từ khi còn là nạn nhân của nạn nuôi nhốt gấu lấy mật cho tới khi được đưa về cơ sở bảo tồn để chăm sóc là những chặng đường gập ghềnh và nhiều khó khăn. 

Hành trình "chữa lành" của những chú gấu sẽ được tái hiện trong “Bình Yên, về nào!" Ảnh: FOUR PAWS Việt 

"Trong khuôn khổ còn hạn chế của thời lượng phim, những lát cắt thường nhật về những chú gấu và người chăm sóc gấu sẽ gợi mở cho khán giả những tư duy và cảm xúc mới, từ đó gợi ý cho khán giả một cách nhìn nhận động vật với sự tôn trọng, đồng cảm và thấu hiểu hơn", Giám đốc FOUR PAWS Việt hy vọng.

Bên cạnh hoạt động sản xuất phim tài liệu, nhằm cung cấp cho các nhà làm phim Việt Nam những cách tiếp cận đề tài mới, Viện Goethe còn phối hợp với CCD và FOUR PAWS Việt Nam tổ chức các buổi tập huấn về cách kể chuyện mới trong phim tài liệu và làm phim bền vững với các nhà làm phim tài liệu dày dạn kinh nghiệm người Đức.

Ban tổ chức chương trình nhận định tại Việt Nam, thể loại phim tài liệu không được đánh giá cao hơn và săn đón nhiều như ở nước ngoài. Dự án được thực hiện là một là cơ hội tốt giúp khắc phục tình trạng này đồng thời góp phần nâng tầm cho các nhà làm phim tài liệu Việt Nam thông qua việc quảng bá các bộ phim ra cộng đồng quốc tế.

“Chúng tôi tìm kiếm cách thức trao quyền cho các tổ chức phi chính phủ, tổ chức dân sự, các nhà làm phim độc lập có cơ hội thể hiện mối quan tâm của mình”, ông Wilfried Eckstein - Viện trưởng Viện Goethe nói.

>> Liên hoan Phim Môi trường đầu tiên tại Việt Nam: Truyền cảm hứng về gìn giữ thiên nhiên