34 năm Ngoại hạng Anh và “lời nguyền” chưa thể phá của các HLV người Anh

Đế chế Ferguson và sự thống trị của các HLV ngoại

Ngoại hạng Anh chính thức khai sinh ở mùa giải 1992/93, cũng là thời điểm Sir Alex Ferguson mở ra kỷ nguyên huy hoàng bậc nhất lịch sử MU. Danh hiệu đầu tiên trong 13 chức vô địch của chiến lược gia người Scotland đã đặt nền móng cho sự thống trị kéo dài hơn hai thập kỷ, vô tình khép lại cơ hội cho các huấn luyện viên người Anh.

Sir Alex Ferguson mở ra kỷ nguyên huy hoàng bậc nhất lịch sử MU

Howard Wilkinson vẫn là cái tên cuối cùng mang quốc tịch Anh vô địch giải đấu cao nhất xứ sở sương mù, khi cùng Leeds United đăng quang mùa 1991/92, thời điểm giải đấu còn mang tên First Division. Kể từ đó, Ngoại hạng Anh trở thành “sân khấu” của các chiến lược gia ngoại quốc, với những cái tên lừng lẫy như Arsene Wenger, Jose Mourinho, Pep Guardiola hay Jurgen Klopp.

Sự xuất hiện của Arsene Wenger năm 1996 được xem là bước ngoặt mang tính cách mạng. Từ những hoài nghi ban đầu với câu hỏi “Arsene là ai?”, Wenger đã đưa Arsenal lên đỉnh cao bằng triết lý hiện đại, đỉnh điểm là mùa giải bất bại 2003/04. Sau đó, làn sóng các HLV ngoại liên tiếp thống trị giải đấu, từ những người Ý như Ancelotti, Conte, Mancini, Ranieri cho tới Guardiola, Klopp và gần đây là Arne Slot.

Thiếu cơ hội hay thiếu năng lực của HLV người Anh?

Thực tế, Ngoại hạng Anh đang là giải đấu có tỷ lệ huấn luyện viên bản địa thấp nhất trong nhóm 5 giải hàng đầu châu Âu. Trong khi Serie A có 16/20 HLV là người Ý, La Liga có 11 HLV Tây Ban Nha, Bundesliga có 12 HLV Đức và Ligue 1 có 10 HLV Pháp, thì Premier League lại bị chi phối bởi các HLV ngoại quốc.

Dion Dublin, cựu tiền đạo MU, chia sẻ với BBC Sport: “Rất nhiều huấn luyện viên nước ngoài đến đây đã gặt hái thành công ở châu Âu và giành được nhiều danh hiệu, vì vậy có lẽ họ biết cách làm. Có lẽ đó là lý do tại sao chưa có huấn luyện viên người Anh nào giành được danh hiệu này”.Ông nói thêm: “Tôi tin rằng một huấn luyện viên người Anh sẽ giành chức vô địch Ngoại hạng Anh. Còn khi nào? Tôi không chắc lắm”.

Tony Pulis lại nhìn nhận vấn đề từ góc độ cơ hội: “Tôi muốn hỏi có bao nhiêu huấn luyện viên người Anh đã dẫn dắt các câu lạc bộ hàng đầu trong 25 năm qua? Đây là lý do tại sao chưa có huấn luyện viên người Anh nào giành được danh hiệu này”. Theo ông, các đội bóng đủ lực vô địch thường đặt niềm tin vào HLV ngoại, khiến người Anh hiếm khi được trao quyền ở đỉnh cao.

Trong khi đó, Gary O’Neil phản biện: “Tôi nghĩ sẽ dễ dàng để nói rằng các huấn luyện viên người Anh không được trao cơ hội, nhưng tôi không nghĩ đó là toàn bộ sự thật”. Ông nhấn mạnh rằng Premier League là giải đấu khắc nghiệt nhất thế giới, nơi mọi HLV, dù quốc tịch nào  đều phải tự mình chứng minh năng lực.

Rosenior, Howe và hy vọng phá “lời nguyền”

Việc Liam Rosenior được Chelsea bổ nhiệm được xem là một bước ngoặt hiếm hoi. Ở tuổi 41, ông trở thành một trong số ít HLV người Anh đang làm việc tại Premier League, bên cạnh Eddie Howe, Sean Dyche và Scott Parker. Rosenior đến Stamford Bridge thông qua mô hình sở hữu đa câu lạc bộ của BlueCo, điều khiến không ít người đặt câu hỏi liệu ông có cơ hội này nếu không nằm trong hệ sinh thái ấy.

Liam Rosenior được Chelsea bổ nhiệm được xem là một bước ngoặt hiếm hoi

Wayne Rooney, người từng làm việc cùng Rosenior, nhận định: “Các huấn luyện viên trẻ người Anh không thực sự có được cơ hội đó và ông ấy đã làm được điều đó”. Rooney nhấn mạnh thêm: “Đối với các huấn luyện viên trẻ người Anh, tôi nghĩ điều này vô cùng quan trọng… ông ấy sẽ là người tiên phong cho chúng ta”.

Bên cạnh Rosenior, Eddie Howe cũng được xem là ứng viên sáng giá. Dưới sự dẫn dắt của Howe, Newcastle giành danh hiệu quốc nội đầu tiên sau 70 năm khi vô địch Carabao Cup và trở lại Champions League. Phil Jones đánh giá: “Tôi nghĩ người đứng đầu sẽ là Eddie Howe… nếu có thời gian, nếu có đội hình và cơ hội thực sự, tôi nghĩ anh ấy hoàn toàn có khả năng vượt qua rào cản đó”.

Frank Lampard hay Sean Dyche cũng được nhắc đến như những cái tên tiềm năng. Tuy nhiên, như lời Gary O’Neil kết luận: “Đó là một nhiệm vụ rất, rất khó khăn… nhưng tôi tin rằng điều đó sẽ được hoàn thành vào một thời điểm nào đó”. Sau 34 năm chờ đợi, câu hỏi không còn là liệu mà là khi nào các HLV người Anh mới có thể phá vỡ “lời nguyền” Ngoại hạng Anh.