Người phụ nữ bị thủng tử cung vì đặt dụng cụ tránh thai 30 năm

Khoa Ngoại tổng hợp, Bệnh viện Bạch Mai vừa tiếp nhận và xử trí cho một nữ bệnh nhân 69 tuổi bị thủng tử cung do tiền sử đặt dụng cụ tránh thai 30 năm.

Bệnh nhân vào viện trong tình trạng viêm phúc mạc toàn thể, khí tự do ổ bụng, thủng ruột non và dụng cụ tránh thai nằm ngoài thành tử cung. Các phẫu thuật viên của tua trực lập tức mổ mở cấp cứu cắt tử cung bán phần, khâu lỗ thủng ruột non và rửa sạch ổ bụng cho bệnh nhân.

Hình ảnh chụp cắt lớp vi tính. 

Dụng cụ tử cung là phương pháp tránh thai phổ biến nhất trên thế giới. Có đến 14,3% phụ nữ trong độ tuổi sinh sản hiện đang sử dụng dụng cụ tử cung.

Điều này cho thấy, dụng cụ tử cung là một phương pháp hiệu quả và đáng tin cậy trong việc phòng tránh thai. Tuy nhiên, dụng cụ này khi được đặt vào buồng tử cung cũng có thể gây ra một số biến chứng như đau, chảy máu bất thường, dụng cụ lạc chỗ gây thủng ruột non, thủng đại tràng hoặc thủng quàng quang.

Ngoài ra, biến chứng liên quan đến thủ thuật tháo vòng hiếm gặp như thủng tử cung, nhiễm trùng với tỉ lệ khoảng 1/1000 nhưng hậu quả rất nghiêm trọng. Tai biến này có thể kèm theo thủng ruột và bàng quang.

ThS.BSCK2 Triệu Văn Trường - Trưởng tua trực cấp cứu, Phó trưởng Khoa Ngoại tổng hợp, Bệnh viện Bạch Mai, bác sĩ trực tiếp phẫu thuật và điều trị cho ca bệnh hy hữu này chia sẻ: bệnh nhân nữ 69 tuổi vào viện vì đau bụng dưới rốn kèm ra dịch hồng ở âm đạo sau thủ thuật tháo dụng cụ tử cung.

Khám lâm sàng cho thấy: Bụng chướng, ấn đau và có phản ứng thành bụng. Bệnh nhân cho biết đã đặt dụng cụ tử cung 30 năm, gần đây thấy ra dịch nhầy hồng âm đạo. Bệnh nhân đến bệnh viện tháo dụng cụ tử cung nhưng thất bại.

4 ngày sau, bệnh nhân đau hạ vị liên tục kèm nôn, ra dịch máu âm đạo, không trung tiện được, không sốt. Bệnh nhân đến Bệnh viện Bạch Mai trong tình trạng bụng có biểu hiện của viêm phúc mạc như bụng chướng, ấn đau khắp bụng. Siêu âm ổ bụng cho thấy các quai ruột ứ đọng dịch, giảm nhu động, ít dịch tự do ổ bụng. Chụp cắt lớp vi tính thấy hình ảnh dịch khí tự do trong ổ bụng, tắc ruột cơ năng, dày thành ruột vị trí hố chậu phải và dị vật xuyên thủng đáy tử cung.

Kíp phẫu thuật viên do ThS.BSCK2 Triệu Văn Trường là trưởng kíp mổ lập tức mổ mở cấp cứu cắt tử cung bán phần, khâu lỗ thủng ruột non, rửa sạch ổ bụng. Tuy nhiên, sau mổ 6 ngày, bệnh nhân phải mổ lại lần thứ hai để đưa hai đầu ruột non ra ngoài tạm thời do bục lỗ khâu ruột non. Quá trình hậu phẫu ổn định, người bệnh được xuất viện sau mổ lần thứ hai mười ngày. Người bệnh được hẹn tái khám sau 3 tháng để đóng dẫn lưu hồi tràng.

Bác sĩ Trường cho biết, thủng tử cung do dụng cụ tử cung là một biến chứng không phổ biến nên nhiều khi khó chẩn đoán, dấu hiệu thủng tử cung chỉ có thể được phát hiện khi theo dõi định kỳ hoặc mang thai ngoài ý muốn.

Theo hướng dẫn của nhà sản xuất, các loại vòng tránh thai thường chỉ nên đặt vào tử cung trong khoảng 5 năm thì phải thay dụng cụ mới nhằm đảm bảo chất lượng, cũng như hiệu quả tránh thai và tránh những tai biến do dụng cụ nằm lâu trong tử cung. Trong trường hợp không thể lấy được qua đường âm đạo thì người bệnh cần được theo dõi lâm sàng chặt chẽ hoặc tìm một hướng tiếp cận khác khả thi hơn.