Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn khởi động mùa giải thứ 7 năm 2026

Theo Ban tổ chức Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn thuộc Báo Thể thao và Văn hóa (Thông tấn xã Việt Nam), Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn, ngay từ khi ra đời, đã đặt mục tiêu bao quát rộng rãi các lĩnh vực sáng tạo, từ văn học, nghệ thuật đến giải trí; từ các hình thức xuất bản truyền thống đến những nền tảng số đương đại. Trong bối cảnh cả nước đang đẩy mạnh triển khai Nghị quyết số 80-NQ/TW của Bộ Chính trị về phát triển văn hóa Việt Nam, bước vào mùa giải thứ 7 (năm 2026), Ban Tổ chức quyết định nâng tầm Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn.

Không chỉ dừng lại ở việc phát hiện và tôn vinh các sáng tạo "của thiếu nhi" và "vì thiếu nhi", Giải thưởng hướng tới mục tiêu dài hạn: góp phần kiến tạo một hệ sinh thái văn hóa - nghệ thuật dành cho thiếu nhi Việt Nam trong kỷ nguyên số. Giải thưởng sẽ triển khai các giải pháp thúc đẩy mạnh mẽ việc chuyển hóa những tác phẩm đoạt giải giàu tiềm năng thành các sản phẩm văn hóa có sức lan tỏa rộng rãi, đóng góp thiết thực cho sự phát triển của ngành công nghiệp văn hóa Việt Nam, đặc biệt trong lĩnh vực điện ảnh thiếu nhi.

Bên cạnh việc phát hiện, tôn vinh các tài năng văn hóa, nghệ thuật, Giải thưởng còn trở thành bệ đỡ, bệ phóng cho các tác giả, tác phẩm "của thiếu nhi", "vì thiếu nhi", đồng thời khơi dậy nguồn lực sáng tạo trong thiếu nhi, cổ vũ văn hóa đọc, xây dựng môi trường văn hóa phong phú, lành mạnh cho thế hệ tương lai của đất nước.

Nhạc sĩ Phạm Tuyên được vinh danh là Hiệp sĩ Dế Mèn tại Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn 2025. Ảnh: BTC

Bước sang mùa giải thứ 7 - 2026, Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn tiếp tục duy trì những tiêu chí cốt lõi, đồng thời kỳ vọng mở rộng hơn nữa sự tham gia của các tác giả, tổ chức và đơn vị hoạt động trong lĩnh vực văn hóa, nghệ thuật.

Quy chế giải thưởng cũng được xây dựng theo hướng cởi mở nhưng chặt chẽ: Không giới hạn độ tuổi tác giả, khuyến khích sự tham gia của cả nghệ sĩ chuyên nghiệp, không chuyên và đặc biệt là các tác giả nhỏ tuổi; đồng thời bảo đảm quy trình xét chọn nghiêm túc thông qua Hội đồng giám khảo uy tín.

Giải thưởng không giới hạn loại hình dự thi. Tác phẩm tham dự có thể thuộc nhiều lĩnh vực khác nhau như: văn học, mỹ thuật, âm nhạc, nghệ thuật trình diễn, trò chơi…

Bên cạnh hoạt động trao giải, Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn còn gắn với các hoạt động xã hội mang ý nghĩa nhân văn, góp phần lan tỏa giá trị văn hóa và tinh thần sáng tạo đến cộng đồng, đặc biệt là trong việc khuyến khích trẻ em tiếp cận và tham gia vào các hoạt động nghệ thuật.

Thể lệ Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn lần 7 năm 2026. Ảnh: BTC

Ra đời năm 2020, Giải thưởng Thiếu nhi Dế Mèn đã từng bước khẳng định uy tín và sức lan tỏa, trở thành một trong những điểm hẹn đáng chú ý của đời sống văn học nghệ thuật thiếu nhi. Giải thưởng bao gồm 1 Giải thưởng Lớn mang tên Hiệp sĩ Dế Mèn (Cricket Knight) và một số Tặng thưởng mang tên Khát vọng Dế Mèn (Cricket Desire).

Trải qua 6 mùa giải đã có 4 giải Hiệp sĩ Dế Mèn lần lượt được trao cho nhà văn: Nguyễn Nhật Ánh (2020), Trần Đức Tiến (2023), Lý Lan (2024) và nhạc sĩ Phạm Tuyên (2025) cùng 27 giải Khát vọng Dế Mèn, 4 Tặng thưởng được trao cho các văn nghệ sĩ trong và ngoài nước, trong đó có 8 tác giả là thiếu nhi.

Một số tác giả đã tạo dựng được vị trí đáng chú ý trong mảng sáng tác cho thiếu nhi với nhiều tác phẩm mới liên tục được xuất bản như: Nguyễn Hoàng Diệu Thủy (tác giả đầu tiên đoạt 2 giải Khát vọng Dế Mèn vào các năm 2022, 2025), Lữ Mai (Khát vọng Dế Mèn 2024), Uông Triều (Khát vọng Dế Mèn 2023), Lã Thanh Hà (Khát vọng Dế Mèn 2024), Lạc An (Khát vọng Dế Mèn 2023)… Qua đó cho thấy, từ một giải thưởng, Dế Mèn đã góp phần hình thành một lực lượng sáng tác mới, có sự gắn bó ngày càng rõ nét với thiếu nhi.

Trong khi đó, các tác giả là thiếu nhi từng được ghi danh tại giải thưởng cũng tiếp tục được truyền cảm hứng và động lực để duy trì hoạt động sáng tạo. Nhiều em đã có thêm các tác phẩm mới sau khi được vinh danh, từng bước nuôi dưỡng niềm đam mê và định hình con đường sáng tạo trong tương lai.

Có thể kể đến các gương mặt như: Xèo Chu (Khát vọng Dế Mèn 2021), Hoàng Nhật Quang (Khát vọng Dế Mèn 2023), Phạm Hải Nguyên (Khát vọng Dế Mèn 2025), Đoàn Lữ Thụy Phương (Tặng thưởng của Hội đồng giám khảo 2023)… Điều này cho thấy hiệu ứng lan tỏa tích cực của giải thưởng không chỉ dừng lại ở việc vinh danh, mà còn kéo dài trong quá trình phát triển của mỗi cá nhân sáng tạo.

Hương Thảo

Chính thức khởi động Giải báo chí toàn quốc về nông nghiệp, nông dân, nông thôn năm 2026 và Thi ảnh "Nông thôn Việt Nam 40 năm Đổi mới"

Ban Tổ chức Giải báo chí toàn quốc về "nông nghiệp, nông dân, nông thôn Việt Nam" lần thứ IV- năm 2026 và Thi ảnh "Nông...