Nước ngoài xử phạt thế nào với tài xế không giữ khoảng cách trên cao tốc?

Từ ngày 27/8/2026, lực lượng CSGT sẽ chính thức xử phạt hành vi không tuân thủ quy định về khoảng cách an toàn với xe chạy liền trước trên tuyến cao tốc Pháp Vân - Cầu Giẽ - Cao Bồ - Mai Sơn - Quốc lộ 45 - Nghi Sơn. Tài xế vi phạm có thể bị phạt 4-6 triệu đồng và trừ 2 điểm trên giấy phép lái xe; nếu hành vi dẫn đến tai nạn, mức phạt có thể tăng lên 20-22 triệu đồng và trừ 10 điểm.

Đáng chú ý, quy định về khoảng cách an toàn không phải đặc thù của Việt Nam. Tại nhiều quốc gia có hệ thống cao tốc phát triển, đây cũng là một trong những nguyên tắc quan trọng để hạn chế va chạm dây chuyền.

Anh: Cao tốc phải giữ khoảng cách ít nhất 2 giây

Tại Anh, Highway Code khuyến cáo người lái phải duy trì khoảng cách đủ để có thể dừng xe an toàn nếu phương tiện phía trước giảm tốc hoặc phanh đột ngột. Trên các tuyến đường tốc độ cao, quy tắc cơ bản là giữ khoảng cách ít nhất 2 giây với xe phía trước. Khi đường ướt, khoảng cách này cần tăng lên ít nhất gấp đôi; trong điều kiện băng giá, khoảng cách cần lớn hơn nữa.

Anh cũng sử dụng thuật ngữ “tailgating” để chỉ hành vi chạy bám quá sát xe phía trước. Highway Code cảnh báo hành vi này đặc biệt nguy hiểm ở tốc độ cao vì người lái phía sau không có đủ thời gian phản ứng nếu xe trước phanh gấp.

Đáng chú ý, tailgating không chỉ dừng ở mức khuyến cáo. Theo Chính phủ Anh, hành vi bám đuôi có thể bị xem là lái xe bất cẩn (careless driving) và bị cảnh sát xử lý.

Đức: Khoảng cách được tính trực tiếp theo tốc độ

Đức có cách tiếp cận khá cụ thể đối với khoảng cách an toàn. Theo Luật Giao thông đường bộ Đức (StVO), tài xế phải giữ khoảng cách đủ lớn để vẫn có thể dừng xe an toàn nếu phương tiện phía trước phanh đột ngột. Đối với một số nhóm phương tiện, luật còn quy định khoảng cách tối thiểu cụ thể.

Chẳng hạn, xe tải có tổng trọng lượng trên 3,5 tấn và xe buýt khi chạy trên cao tốc với tốc độ trên 50 km/h phải giữ khoảng cách tối thiểu 50m với xe phía trước. Cách quy định này cho thấy khoảng cách an toàn không đơn thuần là một con số cố định. Khi tốc độ tăng, tài xế cần có nhiều thời gian và không gian hơn để phản ứng và phanh xe.

Pháp: Quy tắc 2 giây và phạt tiền, trừ điểm bằng lái

Pháp cũng áp dụng quy tắc 2 giây để xác định khoảng cách an toàn. Bộ Nội vụ Pháp hướng dẫn tài xế duy trì khoảng thời gian tối thiểu 2 giây giữa xe mình và phương tiện phía trước. Trên cao tốc, ở tốc độ 130 km/h, khoảng cách này tương ứng với một quãng đường đáng kể. Không giữ khoảng cách an toàn có thể bị phạt 135 euro và trừ 3 điểm trên giấy phép lái xe.

Như vậy, tương tự Việt Nam, Pháp không chỉ coi việc chạy quá sát xe phía trước là một khuyến cáo về an toàn mà còn đưa hành vi này vào nhóm vi phạm có chế tài cụ thể.

Nhật Bản: Chạy sau xe phía trước phải đủ khoảng cách để tránh đâm khi xe phanh gấp

Nhật Bản cũng có quy định riêng về việc duy trì khoảng cách giữa các phương tiện. Điều 26 của Luật Giao thông đường bộ Nhật Bản yêu cầu khi chạy phía sau một phương tiện khác trên cùng hướng, tài xế phải duy trì khoảng cách cần thiết để có thể tránh va chạm ngay cả khi xe phía trước bất ngờ dừng lại. Quy định này đi kèm các điều khoản xử phạt.

Đối với đường cao tốc, Chính phủ Nhật Bản còn khuyến cáo tài xế giữ khoảng cách tương ứng với tốc độ. Chẳng hạn, khi chạy 100 km/h, khoảng cách tham khảo là khoảng 100m; ở 80 km/h là khoảng 80m. Khi mặt đường ướt hoặc lốp xe bị mòn, khoảng cách nên tăng lên khoảng gấp đôi.

Hành vi bám đuôi, ép xe hoặc liên tục áp sát phương tiện phía trước cũng có thể bị xem là lái xe gây cản trở nguy hiểm, một hành vi bị Nhật Bản xử lý nghiêm.

Mỗi nước một cách, nhưng cùng chung một nguyên tắc

Có thể thấy các quốc gia không hoàn toàn sử dụng cùng một cách tính khoảng cách. Anh và Pháp nổi bật với quy tắc 2 giây, trong khi Nhật Bản đưa ra khoảng cách tham khảo theo tốc độ và Đức quy định cụ thể hơn đối với từng nhóm phương tiện.

Điểm chung là tài xế phải tạo đủ khoảng trống để xử lý tình huống xe phía trước phanh gấp. Đây cũng chính là lý do việc chạy bám đuôi trở thành hành vi bị kiểm soát trên nhiều hệ thống đường cao tốc.