Ngành hiếm hoi "ăn nên làm ra" ở Đông Âu giữa xung đột Nga – Ukraine

Súng trường tự động ở một xưởng sản xuất vũ khí tại Ba Lan (ảnh: Reuters)

Việc các nước phương Tây tăng cường viện trợ quân sự cho Ukraine từ ngày 24/2 đã làm cạn kiệt kho vũ khí của chính họ. Đặc biệt, mối lo an ninh và nguy cơ xung đột lan rộng thúc giục các nước Đông Âu mạnh tay mua sắm, sản xuất vũ khí liên tục trong hơn 9 tháng qua, theo Reuters.

Viện theo dõi Kinh tế Thế giới Kiel (Đức) chỉ ra rằng, Mỹ và Anh là 2 nước cam kết viện trợ quân sự nhiều nhất cho Ukraine.

Từ ngày 24/2, Mỹ đã gửi cho Ukraine số vũ khí trị giá hơn 18 tỷ USD. Trong khi đó, Anh gửi số vũ khí trị giá hơn 3 tỷ USD cho Ukraine. Các nước ở gần Ukraine thuộc khu vực Đông Âu cũng không kém cạnh. Ba Lan và Cộng hòa Séc lần lượt giữ vị trí thứ 3 và thứ 9 trong số những nước viện trợ vũ khí nhiều nhất cho Kiev.

Một số nước Đông Âu tuyên bố, giúp đỡ Ukraine là vấn đề bảo đảm an ninh khu vực. Nhưng một số chuyên gia cho rằng, xung đột ở Ukraine mang tới cơ hội mới cho ngành sản xuất vũ khí Đông Âu, vốn trước đây bị “lép vế” so với các nước Tây Âu.

“Thực tế là nhiều nước đang tăng chi tiêu ngân sách quốc phòng. Điều này giúp chúng tôi có cơ hội thâm nhập thị trường mới và tăng doanh thu”, Sebastian Chwalek, giám đốc điều hành tập đoàn vũ khí PGZ của Ba Lan, cho hay.

PGZ thuộc sở hữu của Ba Lan và kiểm soát hơn 50 công ty sản xuất vũ khí, đạn dược, từ xe bọc thép đến máy bay không người lái. PGZ cũng có cổ phần trong hàng chục công ty quốc phòng khác.

Các lô vũ khí nước ngoài liên tục được chuyển tới Ukraine (ảnh: Reuters)

Theo ông Chwalek, trong 10 năm tới, PGZ có kế hoạch đầu tư hơn 1,8 tỷ USD để mở rộng sản xuất, gấp đôi so với mục tiêu đề ra trước ngày 24/2.

Ông Chwalek cho biết, PGZ sẽ sản xuất khoảng 1.000 hệ thống phòng không Piorun Manpad vào năm 2023, tăng gấp đôi so với năm 2022. Vào các năm trước đó, PGZ chỉ tung ra khoảng 300 hệ thống Piorun Manpad/năm. Tập đoàn này đang cung cấp các hệ thống pháo, súng cối, giáp chống đạn, đạn dược cho Ukraine.

Ở Slovakia, Cộng hòa Séc, các công ty vũ khí cũng đang chạy đua để tăng năng suất và thuê thêm công nhân.

“Cộng hòa Séc là một trong những cường quốc sản xuất vũ khí ở Đông Âu và chúng tôi có đủ nhân lực, dây chuyền để tăng năng suất”, Jakub Landovsky – Đại sứ Cộng hòa Séc ở NATO – cho hay.

“Tình hình hiện tại là cơ hội tốt để Séc nâng cấp kho vũ khí sau khi gửi cho Ukraine những vũ khí cũ từ thời Liên Xô. Các đối tác sẽ thấy rằng chúng tôi là đối tác đáng tin cậy trong ngành công nghiệp vũ khí”, ông Landovsky nói.

So với khu vực Tây Âu, các nước Đông Âu có lợi thế lớn hơn trong việc sản xuất vũ khí theo tiêu chuẩn Liên Xô, đặc biệt là đạn pháo cỡ nòng 152mm và rocket cỡ nòng 122mm mà Ukraine đang rất cần.

Thứ trưởng Bộ Quốc phòng Séc Tomas Kopecny cho biết, Ukraine đã nhận số vũ khí trị giá khoảng 2,1 tỷ USD từ Séc. Hơn 95% trong số này là vũ khí được giao theo hợp đồng thương mại. Theo ông Kopecny, xuất khẩu vũ khí của Séc năm nay sẽ tăng cao nhất kể từ năm 1989.

“Đối với ngành sản xuất vũ khí của Séc, xung đột ở Ukraine là cơ hội mà chúng tôi chưa từng thấy trong 30 năm qua”, ông Kopecny nói.

David Hac, giám đốc điều hành của Tập đoàn vũ khí STV của Séc, cho biết, họ đang thu hút lao động từ ngành chế tạo ô tô để mở rộng sản xuất.

Nga cũng đang đẩy mạnh sản xuất vũ khí khi Ukraine liên tục nhận viện trợ quân sự nước ngoài (ảnh: RT)

Doanh số bán hàng đã giúp Tập đoàn vũ khí Czechoslovak (Séc) kiếm được hơn 1,3 tỷ USD trong vòng 6 tháng đầu năm 2022, tăng gấp đôi so với cùng kỳ năm ngoái.

Andrej Cirtek – phát ngôn viên Tập đoàn vũ khí Czechoslovak – cho biết, họ đang tăng cường sản xuất cả đạn cỡ nòng 155mm NATO và đạn 152mm tiêu chuẩn Liên Xô. Các xe chiến đấu bộ binh và xe tăng T-72 cũng được tân trang.

“Từ ngày 24/2, các đơn hàng của chúng tôi cho Ukraine đã tăng gấp nhiều lần”, ông Cirtek nói.