Đừng để sức khỏe chỉ được nhớ đến khi cơ thể lên tiếng

Những bữa ăn quen thuộc đang nói gì?

Một ly cà phê thay bữa sáng. Bữa trưa ăn nhanh để kịp cuộc họp. Tối về ăn nhiều hơn vì cả ngày gần như chưa có bữa nào tử tế. Nhịp sống này không xa lạ với nhiều người trẻ, nhất là tại các đô thị lớn.

Vấn đề là cơ thể không chỉ cần “no”. Cơ thể cần được cung cấp đủ chất, đều đặn và đúng cách.

Nghiên cứu do Viện Dinh dưỡng phối hợp với Viện Sức khỏe Nutrilite thực hiện trên gần 1.500 người trưởng thành tại Hà Nội, TPHCM, Thái Nguyên, Quảng Nam và Cần Thơ đã cho thấy một thực tế đáng chú ý.

Khẩu phần trung bình của người tham gia mới đáp ứng khoảng 68,7% nhu cầu canxi và 50,9% nhu cầu folate. Có 61,4% người chưa tiêu thụ đủ rau và trái cây theo khuyến nghị. Gần 27% người trưởng thành chưa duy trì bữa sáng thường xuyên. Với những người có ăn sáng, năng lượng từ bữa sáng mới đáp ứng khoảng 18,2% nhu cầu khuyến nghị trong ngày.

Nói cách khác, nhiều người có thể ăn đủ no, nhưng khẩu phần hằng ngày vẫn còn thiếu những dưỡng chất quan trọng.

Nghiên cứu về thực trạng dinh dưỡng người trưởng thành năm 2025 cho thấy “ăn no” chưa đồng nghĩa với “ăn đủ chất”, khi khẩu phần của nhiều người trưởng thành vẫn thiếu vi chất và bữa sáng chưa được duy trì đầy đủ. Ảnh: Báo Điện tử Tuổi Trẻ

Theo PGS.TS Trần Thanh Dương, Viện trưởng Viện Dinh dưỡng, những dữ liệu này giúp nhìn rõ hơn thực trạng dinh dưỡng của người Việt trong bối cảnh mới. Điều cần quan tâm không phải là tạo ra một bữa ăn hoàn hảo, mà là duy trì những lựa chọn đúng mỗi ngày: ăn cân bằng hơn, đa dạng hơn và phù hợp hơn với nhu cầu cơ thể.

PGS.TS Trần Thanh Dương cho rằng chăm sóc sức khỏe cần bắt đầu từ những bữa ăn cân bằng, đa dạng và phù hợp với nhu cầu của mỗi người.

Bữa sáng không chỉ để “lót dạ”

Trong nhiều lịch trình bận rộn, bữa sáng thường là phần dễ bị cắt giảm nhất. Có người thay bằng cà phê. Có người ăn vội một món nhiều tinh bột. Có người bỏ qua vì nghĩ “trưa ăn bù cũng được”.

Nhưng bữa sáng không chỉ là chuyện chống đói. Đây là bữa ăn đầu tiên sau một đêm dài, có vai trò cung cấp năng lượng và khởi động nhịp chuyển hóa cho ngày mới.

Ở góc độ khoa học sức khỏe, TS. Holiday Durham Zanetti, chuyên gia cao cấp của Viện Sức khỏe Nutrilite, cho rằng dinh dưỡng cần được nhìn như nền tảng lâu dài của sức khỏe, không phải giải pháp ngắn hạn. Những lựa chọn nhỏ, nếu được duy trì đủ lâu, có thể tạo ra lợi ích tích lũy theo thời gian.

Theo TS. Holiday Durham Zanetti, dinh dưỡng không nên được nhìn như giải pháp ngắn hạn, mà là nền tảng cần được bồi đắp từ những thói quen nhỏ mỗi ngày.

Sống lâu hơn, cần khỏe lâu hơn

Việt Nam đang bước nhanh vào giai đoạn già hóa dân số. Theo Quỹ Dân số Liên Hợp Quốc (UNFPA), đến năm 2036, nước ta sẽ bước vào thời kỳ dân số già. Tuổi thọ trung bình của người Việt hiện đạt khoảng 75 tuổi, phản ánh nhiều tiến bộ về điều kiện sống và chăm sóc sức khỏe.

Tuy nhiên, sống lâu hơn chỉ thực sự có ý nghĩa khi mỗi người có thêm nhiều năm sống khỏe, tự chủ và ít phụ thuộc. Đây cũng là tinh thần của cách tiếp cận Healthy Ageing do Tổ chức Y tế Thế giới thúc đẩy: không chỉ điều trị bệnh, mà duy trì khả năng sống độc lập, khỏe mạnh và hạnh phúc trong suốt vòng đời.

Nhìn rộng hơn, dinh dưỡng không chỉ là chuyện trong từng căn bếp. Theo Ngân hàng Thế giới dẫn số liệu từ Global Nutrition Report 2015, mỗi 1 USD đầu tư cho dinh dưỡng có thể tạo ra 16 USD lợi ích về sức khỏe và năng suất. Điều đó cho thấy ăn uống đúng cách cũng là một khoản đầu tư cho tương lai.

Tại Việt Nam, sự phối hợp giữa Viện Dinh dưỡng, Viện Sức khỏe Nutrilite hướng đến việc bổ sung thêm dữ liệu khoa học về thực trạng dinh dưỡng người Việt, đồng thời đưa các kết quả nghiên cứu đến gần hơn với cộng đồng.

Bà Ôn Minh Hằng, Phó Tổng Giám đốc Amway Việt Nam, chia sẻ: “Dự án hợp tác này là một phần trọng tâm của chiến lược Sống khỏe mạnh, sống hạnh phúc mà Amway triển khai trong nhiều năm qua. Chúng tôi cam kết không chỉ là đơn vị tài trợ nghiên cứu, mà còn là cầu nối lan tỏa nhận thức cộng đồng”.

Bà Ôn Minh Hằng, Phó Tổng Giám đốc Amway Việt Nam chia sẻ về nỗ lực đưa dữ liệu nghiên cứu dinh dưỡng đến gần hơn với cộng đồng.

Sức khỏe không chờ đến lúc chúng ta rảnh hơn mới cần được chăm sóc. Và sống khỏe dài lâu cũng không bắt đầu từ điều gì quá lớn. Đôi khi, nó bắt đầu từ việc ăn sáng tử tế hơn, thêm rau vào khẩu phần, ngủ đủ và vận động đều hơn mỗi ngày.