Bác sĩ sản khoa chỉ rõ nguyên nhân khiến nhiều chị em bị suy buồng trứng

Hiện nay, ngày càng nhiều phụ nữ trẻ phải đối mặt với tình trạng suy buồng trứng. Suy buồng trứng không chỉ khiến đời sống tình dục của chị em bị giảm sút mà còn cản trở chức năng sinh sản. Đáng lo ngại hơn, đây còn là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây vô sinh hiếm muộn ở các chị em.

Ths.Bs Trịnh Văn Du, tốt nghiệp thạc sĩ sản phụ khoa tại Đại học Y Hà Nội, hiện đang làm việc tại Trung tâm hỗ trợ sinh sản, Bệnh viện Bưu Điện Hà Nội cho biết có nhiều nguyên nhân khiến các chức năng của buồng trứng ngừng hoạt động và sản xuất trứng giảm dần theo độ tuổi.

Suy buồng trứng là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây vô sinh hiếm muộn ở các chị em. (Ảnh minh họa)

Nguyên nhân chị em bị suy buồng trứng

- Dự trữ buồng trứng giảm dần theo tuổi. Tuổi càng cao dự trữ buồng trứng giảm là quy luật tất yếu của tự nhiên. Tuy nhiên hiện nay nhiều người trẻ cũng bị suy buồng trứng sớm trước tuổi 40 rất nhiều.

- Số nang noãn có ở 2 buồng trứng đã được hình thành từ giai đoạn bào thai. Sau đó các nang noãn không tăng số lượng mà chỉ giảm dần. Vào thời điểm sinh, bé gái có khoảng 1 triệu nang noãn ở 2 buồng trứng. Đến tuổi dậy thì, 2 buồng trứng chỉ còn khoảng 300.000 - 500.000 nang noãn.

- Sự thoái hóa của nang noãn diễn ra mạnh mẽ nhất sau 35 tuổi.

- Ngoài việc giảm số lượng, tỉ lệ bất thường của noãn cũng tăng dần theo tuổi tỉ lệ sảy thai, biến chứng trong thai kỳ tăng lên, tỉ lệ bất thường của trẻ cũng tăng. Vì vậy phụ nữ càng lớn tuổi khả năng sinh sản càng giảm mạnh.

- Ngoài ra, phẫu thuật bóc nang buồng trứng hay phẫu thuật khác can thiệp đến vùng chậu sinh dục cũng ảnh hưởng đến dự trữ buồng trứng của chị em.

- Người phụ nữ có tiền căn xạ trị hay hóa trị cũng có nguy cơ giảm dự trữ buồng trứng.

Suy buồng trứng gây ảnh hưởng gì?

- Vô sinh: Suy buồng trứng sớm gây rối loạn kinh nguyệt, thậm chí là mất kinh hoàn toàn và dẫn tới hậu quả vô sinh ở các phụ nữ.

- Loãng xương: Hormone estrogen có vai trò giúp giữ cho xương chắc khỏe ở phụ nữ. Hàm lượng estrogen sụt giảm ở phụ nữ mãn kinh hay phụ nữ bị suy buồng trứng sớm sẽ dẫn tới loãng xương, đau nhức xương khớp.

- Lo âu, trầm cảm: Những lo lắng về sức khỏe, nhan sắc, khả năng mang thai cộng với tác động từ sự sụt giảm hormone estrogen có thể khiến bệnh nhân suy buồng trứng rơi vào trạng thái khủng hoảng, lo âu và đáng sợ hơn là nguy cơ mắc bệnh trầm cảm. Do đó, người nhà cần động viên an ủi để giúp bệnh nhân vượt qua rào cản bệnh tật.

- Suy chức năng tuyến giáp trạng: Tuyến giáp kiểm soát sự chuyển hóa của cơ thể. Giảm hormon tuyến giáp sẽ ảnh hưởng đến chuyển hóa và ảnh hưởng tới nhiều cơ quan trong cơ thể, trí tuệ về thể chất sa sút.

- Bệnh tim mạch: Tuy rất hiếm gặp ở phụ nữ trẻ bị suy buồng trứng sớm, nhưng nếu kết hợp thêm một số tác nhân xấu khác thì có thể làm tăng nguy cơ phát triển bệnh tim mạch về sau này.

Chẩn đoán suy buồng trứng ra sao?

- Cách đơn giản nhất là dựa trên tuổi của người phụ nữ. Vì theo sinh lý khi càng lớn tuổi số lượng nang noãn còn lại trong buồng trứng sẽ càng giảm.

Ths.Bs Trịnh Văn Du. (Ảnh: BSCC)

- Hai cách thường dùng nhất là siêu âm AFC và chỉ số AMH.

Thứ nhất, cách dùng siêu âm buồng trứng vào ngày 2 chu kỳ (Siêu âm nang noãn thứ cấp - AFC). Những nang noãn xuất hiện đầu chu kỳ là các nang có hốc (còn gọi là nang thứ cấp). Nếu AFC < 8 nang thì được đánh giá là giảm dự trữ buồng trứng.

Thứ hai, cách dùng chỉ số AMH (antiMullerian Hormon). AMH được tiết trực tiếp bởi các tế bào hạt của nang noãn buồng trứng và có liên quan trực tiếp với số lượng nang noãn nguyên thủy trong buồng trứng.

Nồng độ AMH sẽ không thay đổi theo chu kỳ kinh nên có thể thực hiện vào bất kỳ ngày nào của chu kỳ kinh. AMH < 2 ng/ml là giảm dự trữ buồng trứng. AMH < 1.2 ng/ml là giảm dự trữ nhiều và đáp ứng kém với thuốc kích thích buồng trứng.