Scandal chấn động đường chạy: Bị nghi đi tàu điện ngầm để vô địch marathon

Chuyện thật như đùa, VĐV Rosie Ruiz tưởng chừng viết nên cổ tích tại Boston Marathon 1980, nhưng sự thật hé lộ bà đã “đi tắt” bằng… tàu điện ngầm để về đích đầu tiên.

Để đánh lừa mọi người, Rosie Ruiz tỏ ra rất mệt khi bước qua vạch đích

Chiến thắng gây sốc

Ngày 21/4/1980, Boston Marathon chứng kiến cú sốc chưa từng có, Rosie Ruiz, một nhân viên kế toán nghiệp dư 26 tuổi người Mỹ gốc Cuba, được công bố là người chiến thắng cự ly 42km nữ với thời gian 2 giờ 31 phút 56 giây.

Con số này nhanh thứ ba trong lịch sử các cuộc marathon nữ lúc bấy giờ và lập tức khiến cả cộng đồng điền kinh sửng sốt. Chỉ trong vòng 18 tháng tập luyện, Ruiz đã vượt qua hàng loạt VĐV chuyên nghiệp, điều tưởng như không thể với một tay chạy nghiệp dư.

Ngay sau khi cán đích, nhiều nghi vấn xuất hiện:

- Áo Ruiz khô ráo, không đẫm mồ hôi, tóc vẫn nguyên nếp.

- Bắp chân không săn chắc, nhịp tim đo được 76, trong khi các VĐV marathon chuyên nghiệp thường chỉ khoảng 50.

- Không hiểu các thuật ngữ chạy biến tốc, không thể mô tả các điểm đặc trưng trên đường chạy, như màn cổ vũ của sinh viên Wellesley College.

Các nhà quan sát bắt đầu đặt câu hỏi, liệu chiến thắng có thực sự công bằng?

Sự thật về “chiến thuật tàu điện”

Thông tin quan trọng được hé lộ bởi nhiếp ảnh gia Susan Morrow, trong cuộc thi New York Marathon 1979, Ruiz từng xuất hiện trên tàu điện ngầm, đi tới gần vạch đích để được ghi nhận là hoàn thành đường chạy.

Boston Marathon 1980 dường như lặp lại chiêu trò tương tự, Ruiz biến mất ngay sau vạch xuất phát và bất ngờ xuất hiện gần vạch đích, không ai thấy cô trên suốt quãng đường 41km còn lại.

Jacqueline Gareau của Canada, người thực sự dẫn đầu từ km thứ 30, bất ngờ phải về nhì khi Ruiz xuất hiện ngay gần vạch đích. Sau khi phân tích hàng nghìn bức ảnh, Ban tổ chức Boston Marathon không tìm thấy bất cứ dấu vết nào của Ruiz trên suốt hành trình. Hai sinh viên Harvard nhớ rõ việc Ruiz lao từ đám đông khán giả tại Đại lộ Commonwealth, cách vạch đích khoảng 1km.

Bà Rosie Ruiz qua đời năm 2019 nhưng câu chuyện này trở thành scandal kinh điển marathon

Chỉ tám ngày sau lễ đăng quang, Ban tổ chức Boston Marathon chính thức tước huy chương của Ruiz và trao lại chức vô địch cho Jacqueline Gareau với thời gian 2 giờ 34 phút 28 giây,  kỷ lục nữ nhanh nhất của Boston lúc đó. Patti Lyons được đôn lên vị trí thứ hai.

Ruiz không thừa nhận gian lận công khai, chỉ nói với người bạn thân Steve Marek rằng cô “hoàn toàn bất ngờ khi trở thành nhà vô địch”.

Cuộc sống sau scandal

Scandal này ảnh hưởng trực tiếp đến cuộc sống của Ruiz:

- Năm 1982, bị bắt vì biển thủ 60.000 USD, ngồi tù 1 tuần và chịu án quản chế 5 năm.

- Năm 1983, bị bắt vì liên quan buôn bán ma túy, chịu án 3 tuần ngồi tù.

- Cuộc sống riêng tư sóng gió, kết hôn năm 1984, có 3 con, ly hôn 1986, và mối quan hệ lâu dài với Margarita Alvarez kéo dài 26 năm.

Bà Rosie Ruiz qua đời năm 2019 tại Lake Worth Beach, Florida, ở tuổi 66. Dù scandal đã đi vào lịch sử thể thao, câu chuyện này vẫn là bài học sống động về sự gian lận, về những cú “đi tắt” tưởng như vô hại nhưng khiến công bằng bị lung lay, và nhắc nhở rằng trong cuộc sống, không có trò gian trá nào là không để lại hậu quả.