Triển lãm quy mô lớn đầu tiên về hội họa vua Hàm Nghi tại Thủ đô
Triển lãm "Trời, Non, Nước - Allusive Panorama" giới thiệu 20 tác phẩm hội họa của vua Hàm Nghi, ẩn sau mỗi bức tranh không chỉ là giá trị nghệ thuật, mà còn là những lát cắt tâm trạng, những hoài niệm và đời sống nội tâm của ông trong những ngày xa xứ.
Triển lãm "Trời, Non, Nước - Allusive Panorama" từng ghi dấu ấn tại Điện Kiến Trung, Đại nội Huế vào tháng 3/2025 với hơn 110.000 lượt khách tham quan, chặng thứ hai của chuỗi triển lãm sẽ diễn ra từ ngày 24/4 – 10/5/2026 tại Di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám, Hà Nội.
Triển lãm do Art Nation phối hợp cùng Viện Pháp tại Việt Nam và Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám tổ chức với tiêu chuẩn trưng bày quốc tế. Đây được xem là triển lãm mỹ thuật Hàm Nghi quy mô lớn đầu tiên được tổ chức tại Thủ đô.

Lễ khai mạc triển lãm "Trời, Non, Nước - Allusive Panorama" thu hút đông đảo công chúng tham gia.
“Trời, Non, Nước” trưng bày 20 tác phẩm quy tụ từ 10 bộ sưu tập tư nhân. Các tác phẩm đã được hồi hương, thẩm định, bảo quản và phục chế bởi các chuyên gia đầu ngành và được đồng giám tuyển bởi nhà nghiên cứu mỹ thuật Ace Lê và Tiến sỹ Amandine Dabat – hậu duệ đời thứ 5 của vua Hàm Nghi, tác giả cuốn sách “Hàm Nghi – Hoàng đế lưu vong, nghệ sỹ ở Alger”.
Lễ khai mạc triển lãm được diễn ra vào ngày 23/4, tại đây, Tiến sĩ Amandine Dabat đã bày tỏ niềm xúc động khi các tác phẩm của vua Hàm Nghi được hiện diện tại Di tích Văn Miếu - Quốc Tử Giám, một không gian giàu giá trị văn hóa và tinh thần.

Tiến sỹ Amandine Dabat – hậu duệ đời thứ 5 của vua Hàm Nghi chia sẻ tại lễ khai mạc triển lãm.
Theo bà, tiếp nối chặng trưng bày tại Huế, triển lãm lần này đánh dấu bước tiếp theo trong hành trình hồi hương đầy ý nghĩa, không chỉ đưa tác phẩm về với công chúng Việt Nam, mà còn hiện thực hóa mong muốn được thấu hiểu bởi chính đồng bào của vị vua năm xưa.
“Ông chưa từng có cơ hội trở về Việt Nam khi còn sống. Nhưng hôm nay, thông qua những tác phẩm này, một phần tâm hồn của ông đã được trở về nhà”, Tiến sĩ Amandine Dabat chia sẻ.

Giám tuyển Ace Lê chia sẻ tại triển lãm.
Giám tuyển Ace Lê cho biết, Cựu hoàng Hàm Nghi (1871–1944) được biết đến rộng rãi trong sử ta với tư cách một vị anh hùng dân tộc, người phát động chiếu Cần Vương rồi bị thực dân Pháp bắt và lưu đày tại Algeria đến khi qua đời. Tuy nhiên, lịch sử mỹ thuật lại lãng quên ngài trong gần 100 năm qua. Ít người biết rằng, ngài là họa sỹ Việt đầu tiên được đào tạo theo giáo trình hàn lâm Tây phương, mở ra buổi bình minh cho dòng mỹ thuật Đông Dương, cũng là chương đầu tiên của mỹ thuật hiện đại Việt Nam.
Chính vì vậy, theo giám tuyển Ace Lê, việc quy tụ 20 tác phẩm hội họa tiêu biểu của Vua Hàm Nghi góp phần làm rõ hơn chân dung của một nhân vật lịch sử đặc biệt, không chỉ là vị vua gắn liền với Phong trào Cần Vương, mà còn là một trong những họa sĩ hiện đại đầu tiên của Việt Nam.
Đồng thời, việc được tổ chức tại Di tích Văn Miếu – Quốc Tử Giám, triển lãm cũng tạo nên sự kết nối ý nghĩa giữa không gian di sản và dòng chảy nghệ thuật, góp phần đưa những giá trị từng bị lãng quên đến gần hơn với công chúng đương đại.

Ông Lê Xuân Kiêu – Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám phát biểu.
Ông Lê Xuân Kiêu – Giám đốc Trung tâm Hoạt động Văn hóa Khoa học Văn Miếu - Quốc Tử Giám cũng khẳng định, sự kiện nghệ thuật quy mô như “Trời, Non, Nước” sẽ mang tới những đóng góp quan trọng trong hành trình chuyển hóa di tích thành không gian sáng tạo độc đáo.
“Việc trưng bày các tác phẩm của cựu hoàng tại Văn Miếu - Quốc Tử Giám là lời tôn vinh dành cho những giá trị tri thức vốn luôn được đề cao trong lịch sử dân tộc. Chúng tôi tin rằng triển lãm sẽ đưa di tích trở thành điểm hẹn cho công chúng trong dịp lễ năm nay, tiếp tục nuôi dưỡng mạch nguồn văn hóa”, ông Lê Xuân Kiêu cho hay.



Triển lãm giới thiệu 20 tác phẩm hội họa của vua Hàm Nghi.
Ông Éric Soulier – Giám đốc Viện Pháp tại Việt Nam nhận định: “Triển lãm này là minh chứng tiêu biểu cho sự giao thoa giữa lịch sử, nghệ thuật và ký ức chung của Việt Nam và Pháp. Thông qua sự kiện, công chúng có cơ hội tiếp cận một góc nhìn giàu cảm xúc của cựu hoàng Hàm Nghi, một nhân vật lịch sử đặc biệt và là một nghệ sỹ tài hoa. Viện Pháp tại Việt Nam tin rằng, dự án ý nghĩa này đã và sẽ góp phần thúc đẩy đối thoại văn hóa, đồng thời làm nổi bật những gắn kết bền chặt giữa hai quốc gia, đặc biệt trong lĩnh vực nghệ thuật và di sản”.

Công chúng tham quan triển lãm.
Trong khuôn khổ triển lãm "Trời, Non, Nước - Allusive Panorama", tọa đàm chuyên đề về vua Hàm Nghi sẽ được tổ chức tại Hội trường Ngụy Như Kon Tum (19 Lê Thánh Tông, Hà Nội) với sự tham gia của giám tuyển Ace Lê, Tiến sĩ Amandine Dabat và nhà nghiên cứu Châu Hải Đường. Đây là dịp để công chúng tìm hiểu sâu hơn về hành trình hồi hương của các tác phẩm, đồng thời mở rộng cách tiếp cận Hàm Nghi không chỉ như một nhân vật lịch sử, mà như một nghệ sĩ trong dòng chảy mỹ thuật hiện đại.
Một số tác phẩm được trưng bày tại triển lãm:

Vua Hàm Nghi, “Bờ hồ rợp bóng cây (hồ Geneva)” (khoảng 1920), sơn dầu trên toan, 38 x 55 cm.

Vua Hàm Nghi, “Phong cảnh với cây bách (Menthon-Saint-Bernard)” (1906), 27 x 40,5 cm, sơn dầu trên toan.

Vua Hàm Nghi, “Bình minh trên hồ” (1910), sơn dầu trên toan, 24,5 x 32,5 cm.

Ngày 12/11, tại Hà Nội, tiến sĩ Lịch sử nghệ thuật Amandine Dabat, đại diện gia đình vua Hàm Nghi đã trao tặng Bảo tàng...
Bình luận